長方形の頂点を G = ( 0 , 0 ) , H = ( w , 0 ) , F = ( 0 , h ) , E = ( w , h ) G=(0,0),\ H=(w,0),\ F=(0,h),\ E=(w,h) G = ( 0 , 0 ) , H = ( w , 0 ) , F = ( 0 , h ) , E = ( w , h ) と置く。B B B は辺 F G FG F G 上、C C C は辺 G H GH G H 上にあるので B = ( 0 , d ) , C = ( c , 0 ) ( c , d ≧ 0 ) . B=(0,d),\qquad C=(c,0)\quad(c,d\ge0). B = ( 0 , d ) , C = ( c , 0 ) ( c , d ≧ 0 ) . 直角三角形 B C G BCG B C G で B C = b BC=b B C = b 、∠ B C G = θ \angle BCG=\theta ∠ B C G = θ より c = b cos θ , d = b sin θ . c=b\cos\theta,\qquad d=b\sin\theta. c = b cos θ , d = b sin θ . A A A は上辺 E F EF E F 上、B B B は左辺 F G FG F G 上なので、B A → \overrightarrow{BA} B A は右上向き(端点を含めれば水平・垂直も可)である。B C → \overrightarrow{BC} B C の方向角は − θ -\theta − θ で、∠ A B C = π / 6 \angle ABC=\pi/6 ∠ A B C = π /6 だから B A → \overrightarrow{BA} B A の方向角を α = π 6 − θ ≧ 0 \displaystyle
\alpha=\frac{\pi}{6}-\theta\ge0 α = 6 π − θ ≧ 0 とする。従って 0 ≦ θ ≦ π / 6 0\le\theta\le\pi/6 0 ≦ θ ≦ π /6 であり A = ( a cos α , d + a sin α ) . A=(a\cos\alpha,\ d+a\sin\alpha). A = ( a cos α , d + a sin α ) . 平行四辺形の対辺は等しく平行なので D = A + C − B D=A+C-B D = A + C − B 。D D D は右辺 H E HE H E 上にあるから w = c + a cos α w=c+a\cos\alpha w = c + a cos α 、また A A A は上辺 E F EF E F 上にあるから h = d + a sin α h=d+a\sin\alpha h = d + a sin α である。ここで 0 ≦ A x = a cos α ≦ w 0\le A_x=a\cos\alpha\le w 0 ≦ A x = a cos α ≦ w , 0 ≦ B y = d ≦ h 0\le B_y=d\le h 0 ≦ B y = d ≦ h , 0 ≦ C x = c ≦ w 0\le C_x=c\le w 0 ≦ C x = c ≦ w , 0 ≦ D y = a sin α ≦ h 0\le D_y=a\sin\alpha\le h 0 ≦ D y = a sin α ≦ h となるので、0 ≦ θ ≦ π / 6 0\le\theta\le\pi/6 0 ≦ θ ≦ π /6 の全域で指定の辺上に点があり、この範囲は実現する。
したがって S = ( b cos θ + a cos ( π 6 − θ ) ) ( b sin θ + a sin ( π 6 − θ ) ) , 0 ≦ θ ≦ π 6 . \displaystyle
\boxed{S=(b\cos\theta+a\cos(\tfrac\pi6-\theta))
(b\sin\theta+a\sin(\tfrac\pi6-\theta))},
\qquad 0\le\theta\le\frac\pi6. S = ( b cos θ + a cos ( 6 π − θ )) ( b sin θ + a sin ( 6 π − θ )) , 0 ≦ θ ≦ 6 π .
(2) x = 2 θ x=2\theta x = 2 θ と置くと 0 ≦ x ≦ π / 3 0\le x\le\pi/3 0 ≦ x ≦ π /3 。積を加法定理で整理すると S = a b 2 + 1 2 { ( b 2 − a 2 2 ) sin x + 3 a 2 2 cos x } . \displaystyle
S=\frac{ab}{2}+\frac12\left\{
\left(b^2-\frac{a^2}{2}\right)\sin x+\frac{\sqrt3a^2}{2}\cos x\right\}. S = 2 ab + 2 1 { ( b 2 − 2 a 2 ) sin x + 2 3 a 2 cos x } . P = b 2 − a 2 / 2 > 0 P=b^2-a^2/2>0 P = b 2 − a 2 /2 > 0 , Q = 3 a 2 / 2 Q=\sqrt3a^2/2 Q = 3 a 2 /2 とし、 ρ = P 2 + Q 2 = a 4 − a 2 b 2 + b 4 , cos ϕ = P / ρ , sin ϕ = Q / ρ \rho=\sqrt{P^2+Q^2}=\sqrt{a^4-a^2b^2+b^4},\qquad
\cos\phi=P/\rho,\quad\sin\phi=Q/\rho ρ = P 2 + Q 2 = a 4 − a 2 b 2 + b 4 , cos ϕ = P / ρ , sin ϕ = Q / ρ となる 0 < ϕ < π / 2 0<\phi<\pi/2 0 < ϕ < π /2 を定める。すると P sin x + Q cos x = ρ sin ( x + ϕ ) , tan ϕ = 3 a 2 2 b 2 − a 2 . \displaystyle
P\sin x+Q\cos x=\rho\sin(x+\phi),\qquad
\tan\phi=\frac{\sqrt3a^2}{2b^2-a^2}. P sin x + Q cos x = ρ sin ( x + ϕ ) , tan ϕ = 2 b 2 − a 2 3 a 2 . よって ϕ ≧ π / 6 \phi\ge\pi/6 ϕ ≧ π /6 と b ≦ 2 a b\le\sqrt2a b ≦ 2 a は同値である。b ≦ 2 a b\le\sqrt2a b ≦ 2 a のときx + ϕ x+\phi x + ϕ の変域 ϕ ≦ x + ϕ ≦ ϕ + π / 3 \phi\le x+\phi\le\phi+\pi/3 ϕ ≦ x + ϕ ≦ ϕ + π /3 は π / 2 \pi/2 π /2 を含むため、正弦の最大値は 1 1 1 となる。一方 b ≧ 2 a b\ge\sqrt2a b ≧ 2 a のとき ϕ + π / 3 ≦ π / 2 \phi+\pi/3\le\pi/2 ϕ + π /3 ≦ π /2 なので、正弦はこの区間で増加し、最大は x = π / 3 x=\pi/3 x = π /3 で得られる。従って S max = { a b + a 4 − a 2 b 2 + b 4 2 , a ≦ b ≦ 2 a , a b 2 + 3 b 2 4 , b ≧ 2 a . \displaystyle
\boxed{
S_{\max}=\begin{cases}
\dfrac{ab+\sqrt{a^4-a^2b^2+b^4}}{2},&a\le b\le\sqrt2a,\\[2mm]
\dfrac{ab}{2}+\dfrac{\sqrt3b^2}{4},&b\ge\sqrt2a.
\end{cases}} S m a x = ⎩ ⎨ ⎧ 2 ab + a 4 − a 2 b 2 + b 4 , 2 ab + 4 3 b 2 , a ≦ b ≦ 2 a , b ≧ 2 a . 境界 b = 2 a b=\sqrt2a b = 2 a では二つの式は一致する。